Opowieść o rzeczywistym człowieku

Pavel Vilikovsky. | Fot. Peter Prochazka
Pavel Vilikovsky | Fot. Peter Prochazka

Najtrudniej pisze się o książkach nijakich. Nie można ich nazwać złą literaturą, bo byłaby to przesadna krytyka. Złe nie są, ale czegoś im brakuje. Albo raczej brakuje czegoś między nimi a czytelnikiem, rodzaju dynamicznej, emocjonalnej rozgrywki, czegoś, co można by nazwać chemią.

Niby wszystko jest ok – “Opowieść o rzeczywistym człowieku” zapowiada się ciekawie: czterdziestolatek żyjący w socjalistycznej Słowacji wdaje się w romans i zaczyna snuć przerastające go plany przejęcia władzy w swoim zakładzie produkcyjnym. O wszystkim dowiadujemy się z pisanego przez niego dziennika. Książka ma nieznanego mi słowackiego autora w osobie Pavla Vilikovskiego i naprawdę ładnie zaprojektowaną okładkę (do tego stopnia ładną, że warto o tym wspomnieć). Początek jest intrygujący – podobnie jak głównego bohatera zastanawia mnie, dlaczego syn podarował mu zeszyt na 40. urodziny z sugestią, aby zaczął w nim prowadzić dziennik, ale niestety pozostaje to tajemnicą.

Później jest już zwyczajnie nudno. Fabuła staje się przewidywalna. Do tego stopnia przewidywalna, że można zacząć zastanawiać się, czy w zamyśle autora nie było stworzenie powieści edukacyjnej, pouczającej o dobrych i złych decyzjach, powieści z morałem, który zamyka się w słowach: “nie chciej za wiele”, a także w uzupełnieniu “nie oceniaj siebie zbyt wysoko”. Oraz: “uważaj na pochlebców”. I: “nikomu nie ufaj”, “skup się na rodzinie”. Jeżeli o mnie chodzi, zbyt dużo tych przykazań na tych nieco ponad dwustu stronach.

Pocieszenia nie znajdzie się w eleganckim, wysmakowanym języku, ponieważ książka stylizowana jest na dziennik pisany przez prostego, niewykształconego człowieka – i co warto podkreślić, stylizowana jest bardzo udatnie, co momentami daje zabawny efekt. Na dłuższą metę jednak lektura nie przyniosła mi satysfakcji: nie byłam w stanie przejąć się losami nieszczęsnego, naiwnego czterdziestolatka ani nie zachwyciła mnie forma, w której ramach został zamknięty. Ani ciepło, ani zimno. 

*
Opowieść o rzeczywistym człowieku, Pavel Vilikovský
tłum. Tomasz Grabiński
Książkowe Klimaty, Wrocław 2015

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s